معرفی رشته مهندسی صنایع

رشته مهندسی صنایع از شاخه‌های مهندسی است که شامل کاربرد اصول و تکنیک‌هایی است که باعث طراحی و نصب سیستم‌هایی می‌شود که شامل انسان، مواد، اطلاعات، انرژی و تجهیزات مختلف برای فراهم کردن شرایط تولید کالا و ارائه خدمات به شکل مناسب می‌باشد. برای این که بتوانیم سیستم‌ها را ارزیابی کنیم و کاربردشان را بدانیم لازم است که به علوم ریاضی و فیزیکی و اجتماعی به همراه تکنیک‌ها و فن‌های طراحی مهندسی مسلط باشیم. در واقع کار مهندسی صنایع مانند یک پل رابطه بین اهداف مدیریت و عملکرد عملیاتی سازمان ها را به هم متصل می‌کند.

وظیفه مهندسان صنایع این است که بهره وری در مدیریت منابع انسانی و تکنولوژی را بهبود بدهند ولی برخی رشته‌های مهندسی کارشان مرتبط با ماهیت فنی فرایندها و فراورده‌ها است. یعنی مهندسی صنایع تنها رشته مهندسی است که مولفه اصلی آن عامل انسان می‌باشد. مهندسان صنایع برای امور برنامه‌ریزی، نصب و کنترل و بهبود فعالیت‌های موسسات در بین رشته‌ها کار می‌کنند. فعالیتهایی که این افراد در ارتباط با آن کار می‌کنند شامل: تولید، نوآوری در محصولات، ارائه خدمات، حمل و نقل و جریان اطلاعات سازمانی است. بنابراین مهندسان صنایع راه را برای تعامل تخصص های مختلف و کار گروهی فراهم می‌کنند و باعث می‌شوند کارها بطور منظم انجام شوند.

این افراد همیشه به دنبال یافتن بهترین راه برای تولید محصول و حل مسائل و مشکلات یک واحد صنعتی یا خدماتی هستند و هنگام‌ برنامه‌ریزی‌ برای‌ اداره‌ کارخانه‌ای‌ که‌ دارای‌ کارگران‌ زیاد و ماشین‌ آلات‌ بسیار است‌ به این فکر می‌کنند که چطور می‌شود بیکاری‌ ماشین‌آلات‌ را به‌ حداقل‌ رساند و از نیروی‌ انسانی‌ هم بهترین‌ استفاده‌ را کرد و باعث شد محصول‌ کارخانه‌ کمترین‌ ضایعات‌ را داشته‌ باشد.

 

تاریخچه مهندسی صنایع

در اوایل انقلاب صنعتی قرن 19 فکر پیدایش مهندسی صنایع به ذهن افراد رسید. همانطور که کارخانجات گسترش پیدا کردند احتیاج به مدیریت تفکر مدیریتی بیشتر احساس شد زیرا افراد تلاش می‌کردند که کیفیت محصولات را افزایش دهند. روش های تحلیل و تفسیر کارهای علمی، آزمایشات و اثبات های علمی در طراحی و ساخت ابزارآلات و ماشین ها استفاده شد و باعث شد اثرگذاری این تحولات در تفکر سازمانی مدیریت موجب شد مدیریت علمی به عنوان یک نگرش و روش حرفه ای مطرح شود.

 

اهمیت مهندسی صنایع

با توجه کارها و خدماتی که مهندسین صنایع انجام داده اند می توان فهمید که اهمیت این رشته چقدر زیاد است. اهمیت این رشته در حدی است که بخش اقتصادی سازمانها و موسسات تولیدی و خدمات در بازار به وجود این رشته نیاز دارند. منابع در دسترس شامل مواد، منابع انسانی، ماشین آلات (شامل تجهیزات، لوازم جانبی، امکانات مورد نیاز شامل فضا و انرژی و ...)، منابع اطلاعاتی و منابع مالی می شوند. تولید و نگهداشتن این منابع هزینه های زیادی را  برای سازمان به دنبال دارد. و اگر شرکت تولیدی یا خدماتی بتواند هزینه های خود را به حداقل برساند و استفاده بهینه از منابع را در تمام ارکان سازمانی خود داشته باشد سود زیادتری خواهد داشت.

 

با توجه به تغییر و تحولات اقتصاد جهانی توان رقابت کردن یک شرط اساسی برای کسب موفقیت در کسب و کار است. و باید دانست که توجه به نوآوری ها و ارتقا کیفی محصولات و خدمات که با تلاش برای پیدا کردن طرح های بهبود یافته و همچنین تحول در فرآیند کسب و کار نیز بقا و رشد موسسات را در پی خواهد داشت.

 

اصول فکری و دیدگاه ها در مهندسی صنایع

کار مهندسی دید فنی و ماشینی لازم دارد که باعث محدودیت دیدگاه در سایر ابعاد می شود و نمیتوان روش های مدیریتی و ارتباطات انسانی مناسب را یافت. ولی دقیقا مهندسی صنایع با داشتن دید وسیع تر ارتباط تخصص های مختلف و نهاد مدیریت سازمان را ایجاد می کند و کارهای برنامه ریزی، سازماندهی، هدایت و نظارت بر امور اجرایی با هماهنگی بیشتری انجام خواهد شد. نگاه مهندسی صنایع به مسائل از زوایای مختلف است مثل توجه به خروجی و محصول سیستم، توجه به مشتری و توجه به بهره وری سازمان قابل طرح و پیگیری است که طبق اصول فکری مشابهی صورت می گیرد. اصول فکری مهندسی صنایع بر پایه عوامل زیر برقرار است:

  • خلاقیت: کار اصلی هر مهندس صنایع ارائه دادن طرحی جهت بهبود سیستم های جاری و یا ارائه طرح جدید است که این کار نیاز به خلاقیت و نوع آوری برای ارائه طرح های نو و بدیع دارد. و اگر متوجه گستردگی مسائل باشیم میفهمیم مهندسی صنایع مثل اقیانوسی از فنون و علوم مختلف به عمق نیم متر با برخورداری از زمینه خلاقیت و ابتکار به مهندسین صنایع این اجازه را میدهد که برای حرفه کاربردی مشخص به دانش خود پر و بال بدهند و فرصتی فراهم می شود تا ایده های جدید و خلاق در زمینه های مربوطه مطرح شود.
  • تفکر فراگیر:نگاه سیستماتیک و فراگیر از مهمترین خصوصیات مهندسی صنایع است و نامیده شدن این رشته تحت عنوان مهندسی صنایع و سیستمها بی ارتباط با این جریان نیست. زیرا این نوع نگاه موجب میشود که به مسائل از کل به جز و در تعامل اجزا با هم نگاه کنیم و یک مدل کامل از سیستم های مورد نظر تهیه و مسائل مورد نظر آن به بهترین شکل طرح و بررسی میگردد.
  • رهبری گروه: اگر سیستمی که طرح میشود درست اجرا نشود نتیجه نمی‌دهد و باید سیستم به خوبی اجرا شود. پس باید با همه‌ی قسمت‌های سیستم آشنا بود و طرز صحیح اجرا را دانست چون در این صورت است که هدایت و رهبری به درستی انجام شده است. مهندس صنایع علاوه بر طراحی، باید سیستم های پیاده سازی و اجرا را هم پایه ریزی کند.
  • مدیریت زمان: برای انجام هر کاری باید به ظرف زمانی و تحویل به موقع خروجی مورد نظر سیستم توجه داشت در غیر اینصورت ارزشی ندارد. بخاطر رقابت در این زمینه ها باید بدانید که زمان چقدر مهم است و مهندس صنایع با درک این موضوع تکنیک هایی را استفاده می کند که زمان اجرای اجزای کاری را در همه ی فرایندها مورد توجه و مدیریت قرار دهد.
  • ارتباط بهره‌وری و بهبود مستمر: یک مهندس صنایع باید بداند که نتیجه کارش باید ارتقا و بهبود وضع موجود باشد و تکرار مکررات ارزشی ندارد و نباید درجا بزند. پس مهندس صنایع با پذیرش این موضوع که سطح دانش و مهارت ها یک موضوع نسبی همواره سعی در افزایش بهره وری و بهبود وضعیت کاری کند و امور کارایی بیشتری داشته باشند.
  • ذهن کنجکاو و یادگیری: برای یادگیری نمی شود حد و مرز گذاشت. مهندس صنایع برای مطالعه و پیگیری مسائل باید توجه کند که هر مورد را، منحصر به فرد را بررسی کند و به کشف واقعیت های حاکم بر اجزا و کل سیستم بپردازد. پس نباید تعصب خاص به ماهیت فنی امور داشته باشد تا ذهنیت کنجکاو برای کشف حقایق پنهان در پدیده ها تقویت شود و راه حل های خیلی بهتری ارائه شود.

مهارت های مربوط به نرم افزارهای تخصصی مهندسی صنایع

نرم افزارهای رایانه ای یکی از مهمترین وسایل مهندسی صنایع اگر نگاهی به آگهی‌های استخدام مهندسی صنایع بیندازیم متوجه می‌شویم که بسیاری از شرکت‌ها لازمه استخدام این افراد را تسلط بر نرم افزارهای این رشته دانستند.

پس اگر می‌خواهید در شغل مهندسی صنایع موفق باشید و بیکار نمانید و درآمد خوبی را در حوزه تخصصی خود یعنی مهندسی صنایع داشته باشید باید کار با نرم افزارهای تخصصی مهندسی صنایع را یاد بگیرید.

 

مهم ترین نرم افزارهای تخصصی و کاربردی مهندسی صنایع

 

MSP – Microsoft Project

TL6-Time Line

HPM-Harvard Project Manager

COMLAD

Factory Flow

Minitab

SPSS

Statistica

GAMS – General Algebraic Modeling System

LINDO

LINGO

QSB

AutoMod

Siman

Taylor

VISIO – Visio For Business Graphics

MS PowerPoint

زمینه‌های کاری

مهندسین صنایع در سال‌های اخیر در طیف وسیعی از مشاغل به کار گرفته شده‌اند. علاوه بر زمینه‌های تخصصی، فارغ التحصیلان این رشته در زمینه‌هایی مانند مهندسی نرم‌افزار، فناوری اطلاعات، هوش کسب و کار، داده کاوی، علم داده و کلان‌داده نیز عملکرد موفقی داشته‌اند.

درچند سال اخیر نیز با ورود مهندسان صنایع به حوزه های آی تی پیشرفت در فیلدهایی مانند کلان داده , یادگیری ماشین و هوش مصنوعی که نیاز به آمار پیشرفته مهندسی نظیر رگرسیون , سری های زمانی و... دارند با شتاب مضاعف مواجه شده است.

مقاطع تحصیلی مختلف رشته مهندسی صنایع

کارشناسی: مهندسی صنایع

کارشناسی ارشد

بهینه‌سازی سیستم‌ها

سیستم‌های سلامت

لجستیک و زنجیره تأمین

سیستم‌های کلان

سیستم‌های مالی

مدیریت مهندسی

کیفیت و بهره‌وری

مدیریت پروژه

تحقیق در عملیات

 

دکتری

بهینه‌سازی سیستم‌ها

سیستم‌های سلامت

لجستیک و زنجیره تأمین

سیستم‌های کلان

سیستم‌های مالی

کیفیت و بهره‌وری

مدیریت پروژه

سیستم‌های اطلاعاتی

 

 

معرفی رشته مهندسی صنایع

© تمامی حقوق برای این سایت محفوظ است. 2020 طراحی و اجرا فرابرد شبکه